انواع قتل در قانون مجازات اسلامی

۱+

قتل دارای انواع معینی است؛ در تمامی کشور ها از جرایم مهم و دارای مجازات سنگین است. در تمامی ادیان هم گرفتن جان آدمی از بزرگترین گناهان به شمار می رود.

در برخی کشور ها مجازات قتل اعدام و در برخی دیگر شدید ترین مجازات اعم از احبس ابد و یا حبس با اعمال شاقه و تبعید و… است.اعمال اعدام و مرگ و قصاص نفس به عنوان مجازات مورد انتقاد حقوق بشر است اما در کشور ایران بر طبق آیات قرآن و فقه و مذهب مبین اسلام مجازات فردی که سلب حیات از دیگری می کند، قصاص است البته بنابر انواع قتل ممکن است که مجازات نیز متفاوت باشد؛ در ادامه انواع قتل و مجازات شروع به قتل و معاونت در قتل را بیان می کنیم.

زمانی که امکان زندگی و فرصت حیات از انسان بی گناه گرفته می شود، جرم قتل رخ می دهد.

قتل عبارت است:سلب حیات از دیگری(محقون الدم) بدون مجوز قانونی.

قتل فقط به قربانی ضرر وارد نمی کند بلکه خانواده نیز متاثر درد و رنج وارده هستند حتی قاتل نیز تحت مجازات قصاص قرار گرفته و خانواده او نیز داغدار خواهند شد و در صورت عفو او در جامعه مانند قبل از مقبولیت برخوردار نخواهد بود، این مورد بر خانواده او نیز قابل مشاهده است.

قتل از جمله جرایم قدیمی است اولین قتل تاریخ توسط قابیل علیه برادرش هابیل شکل گرفت که بر پایه حسادت محقق شد.(سوره مایده آیه ۳۰)

بجز حسادت انگیزه قتل می تواند انتقام یا تصادف و قوه قاهره و یا در نتیجه منازعات و درگیری باشد.

انواع قتل:

۱-قتل عمد

از مهم ترین انواع قتل قتل عمد است.در قتل عمد شخص باید قصد و عمد در انجام داشته باشد و علاوه بر آن قصد نتیجه یعنی مرگ فرد را داشته باشد.هم چنین می بایست آگاهی داشه باشد از اینکه عمل ارتکابی جرم است.هم چنین دارای اراه و اختیار باشد و مسلوب الاختیار نباشد.

در این نوع قتل سه حالت را بر طبق قانون می توان فرض کرد:

الف)در این نوع قتل فرد نیت و قصد کشتن فرد دیگر را دارد.چه عمل او کشنده باشد چه نباشد.در این نوع فرد تصمیمی بر کشتن دارد اما در مواردی ممکن است عمل نوعا کشنده نباشد مانند هل دادن.

 کشنده بودن یا نبودن عمل را عرف و عادت تشخیص می دهد.

قصد گرفتن جان دیگری موجب می شود تا قتل عمد محسوب شود.

ب)مورد دوم بر عکس مورد اول است یعنی فرد قصد گرفتن جان دیگری را ندارد اما نوع عمل ارتکابی کشنده است.مانند پرتاب چاقو و فرو کردن چاقو یا پرتاب سنگ به سر نوعا خطرناک و کشنده است.این مورد به علت کشنده بودن عمل قتل عمد محسوب می شود در این نوع فرد با اینکه سونیت خاص ندارد اما سو نیت عام یعنی اراده و اختیار را دارد دارای عمد است.

ج)در مورد سوم فرد نه قصد کشتن دیگری را دارد و نه اینکه عملش کشنده است بلکه به دلیل حالات ویژه قربانی مانند صغر سن کهولت یا بیماری قتل عمد محسوب می شود.در این خصوص مرتکب می بایست به حالت ویژه آگاه بوده باشد تا قتل عمدی محسوب شود.

مجازات قتل عمد قصاص نفس است؛ راه دیگر جز قصاص نفس عفو با دیه یا عفو بدون دیه است.

قتل غیر عمد شامل خطای محض و قتل شبه عمد می شود.

۲-قتل شبه عمد

قتلی است که از جهاتی شبیه به قتل عمد است زیرا فرد در ارتکاب فعل عامد است دارای اراده و اختیار.در این نوع قتل قصد نتیجه وجود ندارد.مهم ترین نکته قصد فعل است.مانند اینکه فرد مرتکب بی احتیاطی و بی مبالاتی شده است.

مجازات این جرم پرداخت دیه توسط خود فرد است.اما در خصوص حبس در برخی موارد مانند تصادف رانندگی که بدون گواهی نامه باشد حبس در نظر گرفته می شود.

 ۳-در قتل خطای محض

نه قصد فعل وجود دارد نه قصد نتیجه.مانند ارتکاب قتل در خواب و بی هوشی و هیپنوتیزم.یا مانند آن که فرد به قصد شکار تیری بزند اما به فردی برخورد کند.

مجازات این مورد پرداخت دیه توسط عاقله است ؛ عاقله عبارت است از بستگان و خویشان ذکورِ (مرد) نسبی قاتل به ترتیبِ طبقاتِ ارث. مثل پدر، پدر بزرگ، فرزند پسر، برادر، عمو، دایی.

مجازات شروع به قتل عمد:

در صورتی که شخص اقدام به شروع به قتل عمد نماید ولی بدون اراده ی او موفق نگردد، در این صورت به حبس تعزیری درجه ۵ محکوم می گردد.

در شروع به جرم اقدامات مرتکب ناقص و نصفه می ماند.شروع به جرم در دو حالت جرم عقیم و جرم محال بررسی می شود

در جرم عقیم بنا به علل شخصی جرم به نتیجه نمی رسد.یا به علت عدم مهارت در تیر اندازی و هدف گیری

در جرم محال ناقص ماندن ارتکاب جرم ربطی به شخص ندارد در واقع امکان وقوع جرم وجود ندارد مانندنبود موضوع مثلا در قتل فرد زنده نباشد از قبل مرده باشد یا مثلا وسیله مورد نظر نباشد مانند آن که تفنگ گلوله مشقی داشته باشد یا مانند سقط جنین زنی که باردار نیست.

مرجع رسیدگی به جرم قتل دادگاه کیفری یک است.

اکراه در قتل:

اگر فردی بیان کند که در ارتکاب قتل تحت اکراه بوده است تفاوتی در مجازات او نخواهد کرد فردی که اکراه شده به قصاص نفس و فردی که اکراه کرده به حبس ابد محکم می شود.البته این فرض در حالتی که مرتکب صغیر و مجنون باشد قابل بررسی است.

در تبصره یک و دو ماده ۲۱۱، آمده است که اگر اکراه شونده طفل غیر ممیز یا مجنون باشد فقط اکراه کننده محکوم به قصاص است و اگر اکراه شونده طفل ممیز باشد نباید قصاص شود بلکه باید عاقله او دیه را بپردازد و اکراه کننده نیز به حبس ابد محکوم است.

منبع:قانون مجازات اسلامی

جهت مشاوره حضوری فرم زیر را تکمیل نمایید.

رزرو مشاوره حضوری
۵ + ۵ =

۱+

ممکن است بپسندید...

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

×

سلام

ما به صورت 24 ساعته پاسخگوی سوالات شما عزیزان هستیم

× چگونه می‌توانم به شما کمک کنم؟